Veglia Confederaziun
Sco Veglia Confederaziun vegn designada la Confederaziun svizra en la furma sco ch'ella consistiva da las emprimas allianzas en il 13avel/14avel tschientaner fin a l'invasiun dals Franzos ed il cumenzament da la Helvetica dal 1798. La veglia Confederaziun era, tenor il dretg statal, ina federaziun da stadis lucca ch'era marcada fermamain dals interess da pussanza dals singuls commembers. Ella sa cumponiva dals stadis commembers autonoms ch'eran numnads "lieus" (a partir da 1353 Otg Vegls lieus, a partir dal 1513 tredesch Vegls lieus) cun lur territoris subdits respectivs sco er cun ils lieus alliads e cun ils signurs.
Ils raquints idealisads davart la Confederaziun, che sa numnava dapi il 15avel tschientaner er la "Lia latina vetus et magna Alamaniae superiurs 'Alte grosse Bund oberdeutsche', eran dapi il 16avel tschientaner in element central da la furmaziun d'identitad federala e pli tard naziunala svizra.