Wikipedia:Cudeschs/Lecturas ord terra rumantscha

Ord Wikipedia
Jump to navigation Jump to search

Da pli baud[modifitgar il code]

Dis d’uffanza
Haus Ardez1.JPG
 

Dis d’uffanza
Regurdientschas da giuventetgna ord terra rumantscha, 1840–1910

Quest cudesch preschenta ina schelta da reminiscenzas (auto-)biograficas or da l’entir intschess rumantsch. I sa tracta da regurdientschas d’uffanza e da giuventetgna che dattan invista en la vita da mintgadi dals onns davent da la fundaziun dal stadi federal fin l’Emprima Guerra mundiala – e quai savens a moda pli directa ed autentica che baininqual text che fa part dal canon litterar.

Raquints[modifitgar il code]

L’Indian grischun
George Catlin - Theodore Burr Catlin, in Indian Costume - 1985.66.386,323 - Smithsonian American Art Museum.jpg
 

L’Indian grischun
Gion Antoni Bühler

Cun ‹L’Indian grischun› ha Gion Antoni Bühler (1825–1897) tschentà in monument a l’istorgia e cultura da sia vischnanca nativa Domat; e la segunda mesadad da la novella tematisescha l’emigraziun sur mar ch’era tuttavia anc actuala da quel temp. Il text original en ‹romontsch fusionau› è cumparì l’onn 1890 en las Annalas. L’autur è stà magister, dirigent, redactur, confundatur da la SRR e scriptur.

Paraulas e ditgas[modifitgar il code]

Paraulas rumantschas
Theodor Kittelsen - Far, far away Soria Moria Palace shimmered like Gold - Google Art Project.jpg
 

Paraulas rumantschas
Or da la trucca da stgazis da la tatta, part 1

Las paraulas rumantschas èn segnadas dal fatg ch’in fundus narrativ europeic è vegnì adattà a las relaziuns localas. Questa collecziun cumpiglia classichers sco ‹Bucobello›, ‹Tredeschin› u ‹Las trais clavs d’aur›, ma er ina u l’autra paraula main enconuschenta. Ils texts derivan da las enconuschentas collecziuns da Caspar Decurtins, Gian Bundi, Leza Uffer e.a.

Ditgas rumantschas
 
Theodor Kittelsen Ekko 1888.jpg
 

Ditgas rumantschas
Or da la trucca da stgazis da la tatta, part 2

Las ditgas tematiseschan il surnatiral e maiudì ch’ellas emprovan d’explitgar e da render qua tras perceptibel. Ils texts da questa collecziun derivan da la Crestomazia rumantscha, la Mythologische Landeskunde, divers cudeschs da paraulas, vegls chalenders e cudeschs da scola. Geograficamain maina il viadi da la Surselva sur il Grischun Central en l’Engiadina.