Lugano
Ord la Wikipedia
| Lugano | |
|---|---|
|
|
|
| Datas fundamentalas | |
| Chantun: | Tessin |
| District: | Lugano |
| Circul | Lugano |
| Numer postal: | 6900 |
| Coordinatas: | 46° 0′ 37″ n. 8° 57′ 45.01″ o. |
| Autezza: | 273 m.s.m. |
| Surfatscha: | 48,74 km² |
| Abitants: | 56'889 (2008) |
| Lingua(s): | talian |
| Website: |
|
| Charta | |
|
|
|
Lugano è il center economic e turistic dal Tessin, il chantun svizzer italofon, dentant betg sia chapitala. Lugano è situà a la riva dal Lai da Lugano. Il vegl num rumantsch (sursilvan) da Lugano è Ligiaun. Lugano è la pli gronda citad dal chantun Tessin ed è cun 56'889 habitants, tenor grondezza, la novavla citad svizra e l'otgavla aglomeraziun svizra (130'000 abitants). Lugano sa chatta en la planira dal flum Cassarate tranter duas muntognas: il Monte San Salvatore ed il Monte Brè.
Cuntegn |
[editar] Geografia
Lugano sa chatta en la planira dal flum Cassarate tranter duas collinas ed ina muntogna, il Monte San Salvatore (912m) al sid, il Monte Brè (925m) al nord ed la Sighignola (1314m) al vest sin l'autra vart dal Lai da Lugano.
[editar] Quartiers da la citad
| Quartier | Nr. | Nr.-BFS |
|---|---|---|
| Aldesago | 1 | 5192001 |
| Besso | 2 | 5192002 |
| Brè | 3 | 5192003 |
| Caprino | 4 | 5192004 |
| Cassarate | 5 | 5192005 |
| Castagnola | 6 | 5192006 |
| Centro | 7 | 5192007 |
| Loreto | 8 | 5192008 |
| Molino Nuovo | 9 | 5192008 |
| Breganzona | 11 | 5192011 |
| Cureggia | 12 | 5192012 |
| Davesco-Soragno | 13 | 5192013 |
| Gandria | 14 | 5192014 |
| Pambio-Noranco | 15 | 5192015 |
| Pazzallo | 16 | 5192016 |
| Pregassona | 17 | 5192017 |
| Viganello | 18 | 5192018 |
[editar] Istorgia
Lugano era ina Podestataria da la Confederaziun svizra tanter 1513-1798.
[editar] Fracziuns e fusiuns
- Ils 20 d'avril 2008 è vegnì decidì da fusiunar las vischnancas Barbengo, Carabbia e Villa Luganese cun la vischnanca da Lugano.
- Ils 14 da december 1971 è vegnì decidì dad incorporar las anteriuras vischnancas Brè-Aldesago (fin l'onn 1953: Brè) e Castagnola en la citad da Lugano.
[editar] Transport
L'interpresa da transport public da la citad è la TPL SA (Transporti publicci Luganese). La viafier Lugano-Ponte-Tresa collia Lugano cun l'Eroport internaziunal da Lugano-Agno, situà al vest da la citad. L'Autostrada A2 Basilea-Chiasso passa tras Lugano.
[editar] Populaziun
L'onn 2007 muntava il dumber d'abitants da la citad a 52'000 persunas e la populaziun da tut l'aglomeraziun dumbrava radund 130'000 abitants.
[editar] Lingua
La lingua uffiziala da Lugano è il talian.
[editar] Religiun e confessiun
Statistica da l'onn 2000: Catolic-roman 68%, evangelic refurmà 5%, senza confessiun 5%, cristian-ortodox 5%, muslim 4%, auters 4%.
[editar] Politica
[editar] Legislativa
L'organ legislativ da la citad è il cussegl comunal cun 60 delegadas e delegads e 6 partidas represchentadas. (Cifras da l'onn 2004: PLD 23, PSS 12, PCD 12, Lega 8, PPS 3, La Verda 2).
[editar] Executiva
L'organ executiv è il cussegl da citad cun set sez e represchentants da 4 partidas. Il cussegl da citad (2004-2008): Giorgio Giudici (PLD), Erasmo Pelli (PLD), Giovanna Masoni Brenni (PLD), Giovanni Cansani (PSS), Nicoletta Mariolini (PSS), Giuliano Bignasca (Lega), Paolo Beltraminelli (PCD).
[editar] Presidents da la citad
- 1878-1888: Carlo Battaglini
- 1932-1944: Alberto De Filippis
- 1944-1947: Guido Lonati
- 1948-1968: Paride Pelli
- 1968-1984: Ferruccio Pelli
- Dapli 1984: Giorgio Giudici
[editar] Colliaziuns
| Commons: Lugano – Media |
- La pagina da la vischnanca
- Artitgel «Ligiaun» en il Lexicon istoric retic
| Vischnancas dal district Lugano | ||
|---|---|---|
| Agno | Alto Malcantone | Aranno | Arogno | Astano | Barbengo | Bedano | Bedigliora | Bidogno | Bioggio | Bironico | Bissone | Bogno | Brusino Arsizio | Cademario | Cadempino | Cadro | Camignolo | Canobbio | Capriasca | Carabbia | Carabietta | Carona | Caslano | Certara | Cimadera | Collina d'Oro | Comano | Corticiasca | Croglio | Cureglia | Curio | Grancia | Gravesano | Iseo | Lamone | Lugano | Lugaggia | Magliaso | Manno | Maroggia | Massagno | Melano | Melide | Mezzovico-Vira | Miglieglia | Monteggio | Morcote | Muzzano | Neggio | Novaggio | Origlio | Paradiso | Ponte Capriasca | Ponte Tresa | Porza | Pura | Rivera | Rovio | Savosa | Sessa | Sigirino | Sonvico | Sorengo | Torricella-Taverne | Valcolla | Vernate | Vezia | Vico Morcote | Villa Luganese | ||