Wikipedia:Pagina principala

Ord Wikipedia
(renvià da Pagina principala)
Jump to navigation Jump to search
Bainvegni tar la Vichipedia rumantscha,
l'enciclopedia libra a la quala mintgin po contribuir – ils emprims pass èn fitg simpels!
Oz è venderdi, ils 15 d'october 2021
e nus avain actualmain 3’720 artitgels.


Artitgel da l’emna
Christopher Columbus.PNG

Cristof Columbus (talian Cristoforo Colombo, spagnol Cristóbal Colón, portugais Cristóvão Colombo, latinisà Christophorus Columbus; * ca. 1451 en la Republica da Genua; † 20 da matg 1506 a Valladolid, curuna da Castiglia) è stà in navigatur en servetsch castilian, il qual ha scuvert il 1492 l’America cura ch’el ha cuntanschì in’insla da las Bahamas.

En concurrenza cun il Portugal per la via maritima vers l’India vuleva Columbus avrir il passadi vers vest. La finamira da ses emprim viadi da scuverta ha furmà ina citad da port en China; en il diever da la lingua da quel temp vegniva quest pajais attribuì a l’‹India›.

Sin ses viadis da scuverta tranter il 1492 ed il 1504 è Columbus surtut viagià vers las Grondas Antillas, tranter auter sin tut ils quatter viadis a Hispaniola (oz Haiti e Republica Dominicana), nua ch’el ha fundà emprimas colonias. Pir sin il quart viadi ha el – a Honduras – tschentà pe sin terra franca americana. Columbus n’aveva betg realisà ch’i sa tractava d’in continent fin qua nunenconuschent. Quest puntg da vista ha pir fatg valair Amerigo Vespucci, tenor il qual il Nov Mund è la finala vegnì numnà ‹America›.

Ils emprims ‹scuvriders› da l’America èn stads ils antenats dals Indians ch’èn immigrads en temps preistorics nà da l’Asia en il continent nua che vivevan avant nagins umans. Ultra da quai è l’America gia vegnida visitada radund 500 onns avant Columbus da Leif Eriksson u d’auters navigaturs islandais. Sche Columbus vegn tuttina considerà fin oz sco scuvrider europeic decisiv da l’America, sch’è quai d’attribuir al fatg che pir ses viadis han manà en temp istoric a la colonisaziun permanenta tras umans d’auters continents.



Maletg da l’emna

Mani wall south of Ghyarmu.jpg

In mir sin la peninsla da Mani en la Grezia.

Foto: Kondephy



Davart Vichipedia

Vichipedia è in'enciclopedia online, cooperativa e gratuita. Disponibla en passa 280 linguas, tracta Vichipedia temas tipics per enciclopedias, ma era tals preschents en almanacs, lexicons geografics e publicaziuns spezialisadas. Vichipedia è libramain modifitgabla, vul dir che mintgin po contribuir als artitgels gia existents u crear novs. Mintga cuntegn vegn publitgà sut la licenza Creative Commons CC-BY-SA e po perquai vegnì copià e reutilisà sch'ils cundiziuns da la licenza vegnan observadas.


Participaziun

Vuls ta participar?

Legia las pretensiuns minimalas per artitgels; la registraziun è recumandada ma betg obligatorica.

Vuls empruvar? Has basegn d'agid?

Legia las instrucziuns u tschenta ina dumonda en la pinta.

Gida a scriver e meglierar

ils artitgels che mintga Vichipedia duai aver.
ils 100 artitgels vitals.


Projects accumpagnants
Commons
Wikisource
Wikisource
Collecziun da texts rumantschs sin il Wikisource multiling
Wikisource
Wikisource
Collecziun da texts rumantschs sin il Wikisource talian
Wikibooks
Wikibooks
Cudeschs
Wikispecies
Wikispecies
Inventari da spezias
Meta-Wiki
Meta-Wiki
Coordinaziun tranter tut ils projects da Wikimedia
Translatewiki
Translatewiki
Translaziun da l'interfatscha d'utilisader per rumantsch
Wikidata
Wikidata
Banca da datas universala